Aanloopstroom problemen in relatie tot thuisbatterijen

Een aanloopstroom is een kortdurende stroom die een apparaat vergt die vele malen hoger is dan de stroom die zal vloeien als het apparaat eenmaal aanstaat. Je zou kunnen zeggen dat het apparaat moeite heeft met starten en dát vraagt een zeer hoge stroom.

Het is dié kortdurende hoge stroom, de aanloopstroom, soms ook inschakelstroom genoemd, die zo hoog kan zijn dat dat de thuisbatterij deze niet kan leveren en in alarm gaat (zich zelf uitschakelt om een defect te voorkomen).

Aanloopstroom

Laten we beginnen uit te leggen wat een aanloopstroom is. Stel je schakelt een waterkoker in die een vermogen heeft van 2300 Watt. Dan verwacht je dat hij ook daadwerkelijk 2300 Watt uit het net opneemt en in het geval van een waterkoker is dat ook zo. Dat kan je uitrekenen met een formule: de stroom is dan 3200 Watt / 230 Volt = 10 Ampère.

Maar bij bepaalde apparaten doet zich een vreemd fenomeen voor. We nemen een vriezer als voorbeeld. Kijken we op het typeplaatje van de vriezer dan lezen we 230 Volt - 115 Watt. 115 Watt / 230 Volt = 0,5 Ampère, dus je verwacht dat hij daadwerkelijk 0,5 Ampère stroom trekt uit het net. Dat doet hij ook wel — als hij eenmaal een tijdje aanstaat — maar tijdens de eerste seconden is dat een veelvoud van die 0,5 Ampère.

Hoeveel keer groter de stroom zal zijn is afhankelijk per model en fabrikant, maar denk aan een factor tussen de 4 en 10 keer, daarna zakt de stroom naar, de nominale waarde, in dit voorbeel 0,5 Ampère. Dus in dit voorbeeld zal eerst een aanloopstroom van 2 tot 5 Ampère vloeien en daarna daalt dit naar 0,5 Ampere.

Of jouw beoogde inverter, EOS (thuisbatterij) deze aanloopstroom kan leveren, samen met eventuele andere apparaten die aanstaan, zal je moeten onderzoeken. Kijk dan niet alleen naar het piek vermogen dat geleverd kan worden, maar vooral gedurende hoeveel tijd dat kan.

De marketingafdelingen zijn soms lekker bezig en geven, we geven maar een fictief voorbeeld, een piekwaarde die tien keer hoger ligt dan de nominale waarde, maar dan wel beperkt tot 10 milliseconden. Kijk, daar heb je niets aan. Als men een piekwaarde opgeeft bij een duur van een aantal seconden, bijvoorbeeld 5 of 10 seconden, dan heb je daar in de praktijk wat aan.

Welke apparaten hebben een grote aanloopstroom?

Alle apparaten met een transformator en/of een elektromotor kennen een aanloopstroom. Een transformator (die tegenwoordig niet veel meer gebruikt worden) kan tot wel 50 keer zijn nominale stroomopname hebben tijdens het inschakelen.

Voorbeelden van redelijk alledaagse apparaten met een elektromotor zijn een stofzuiger, airco, koelkast, vriezer, warmtepomp, ontvochtiger, hydrofoor, waterpomp, de circulatiepomp in de cv-ketel, de circulatiepomp van de vloerverwarming en de ouderwetse TL-verlichting en al het elektrisch (tuin)gereedschap zoals een haakse slijper, cirkelzaag, boormachine, decoupeerzaag, schuurmachine, grasmaaier, hakselaar, waterpomp.

Niet van toepassing indien

Dit artikel is alleen van toepassing als je een EOS (thuisbatterij) in eilandbedrijf (noodstroom / off-grid) gebruikt. In dat geval krijg je mogelijk te maken met het fenomeen inschakelstroom. Als je het EOS in netbedrijf / on-grid gebruikt en nooit in off-grid / eilandbedrijf dan zal je hier (uitzondering daargelaten) geen last van hebben.

Verschillen tussen LF en HF inverters

In een EOS, zit naast de accu, besturingselektronics en acculader ook een inverter. Die inverter zet de gelijkspanning van de accu om in een wisselspanning van 230 Volt.

Die omvormer kan een LF- of een HF omvormer zijn, waarbij LF staat voor laag frequent (Low Frequency) en HF voor hoge frequentie (high frequency). Een HF omvormer is een stuk goedkoper te produceren maar heeft als nadeel dat hij, vaak - maar niet altijd, niet zo goed grote aanloopstromen ondersteund als een LF omvormer.