Termen en afkorting die gerelateerd zijn aan de zelfbouw thuisbatterij

Aanloopstroom

Een aanloopstroom of inschakelstroom, is een zeer grote stroom die vloeit als bepaalde apparaten ingeschakeld worden. Daarbij is de inschakelstroom véél hoger dan de stroom die na enkele seconden na het inschakelen zal vloeien. [verdiepingsstof]

Absorption fase

Het laden van een accu kent een aantal fases. Bij lithium gebaseerde accu's zijn dat er drie: bulk, absorption en de float fase.

Tijdens de absorption fase zal de lader de spanning op een constant nivo houden, de zogenaamde absorption voltage. Door deze constante spanning, en doordat de accu steeds verder geladen wordt dus de accuspanning zal stijgen, dus het verschil tussen de laad- en accu-spanning zal dalen, zal ook de laadstroom naar de accu dalen.

De laadstroom die in deze fase alsmaar daalt wordt de tailcurrent of staartstroom genoemd. Deze absorption fase wordt ook gebruikt om eventueel de accucellen te balanceren; dat gebeurt dus niet tijdens de bulk of float fase (want dan werkt het balanceren van de cellen juist averechts). [verdiepingsstof]

Absorption voltage

De absorption voltage is de spanning die de acculader gebruikt tijdens de absorption fase van het laadproces. [verdiepingsstof]

AC

AC is een Engelstalige afkorting die staat voor Alternating Current, in het Nederlands noemen we dit wisselspanning of wisselstroom. Net als bij DC wordt deze term niet alleen gebruikt voor de aanduiding van stroom maar ook, voor spanning. Je kan dus op een apparaat zien "230V AC" of "16A AC" (respectievelijk 230 Volt wisselspanning en 16 Ampère wisselstroom).

ATS

Een ATS is een Engelse term voor een automatische omschakelaar. Zodra de netspanning uitvalt zal de ATS zelfstandig omschakelen van netbedrijf naar eilandbedrijf.

Autonomietijd

Met autonomietijd wordt gedoeld op de tijd dat een EOS onafhankelijk van het net, tijdens eilandbedrijf vanwege een stroomstoring, elektriciteit kan blijven voorzien. Deze autonomietijd is afhankelijk van de accucapaciteit en de stoom die gebruikt wordt door de aangesloten apparaten.

BMS

De afkorting BMS staat voor Battery Management System. De primaire taak van een BMS is om de accu te beschermen, een soort zekering. Maar dan een die "er uit klapt" bij een te hoge of lage accuspanning, een te hoge laadstroom, een te hoge of te lage accutemperatuur. [Verdiepingsstof]

Bulk

Bulk is één van de fases van het laadproces van een accu. Andere fases zijn absorption en float. De term "bulk" wordt als status gemeld bij een lader of BMS om aan te geven in welke laadfase de accu verkeerd. [verdiepingsstof]

Bulk fase

De bulkfase is de eerste fase van het laadproces^[1]. In deze fase wordt de accu, doorgaans en indien mogelijk, met de grootse toegestane stroom naar de accu, geladen. In deze fase wordt de "bulk" het grootste gedeelte van de energie om de accu te laden overgedragen. Tijdens deze fase blijft de stroom, in principe (en indien dit mogelijk is, denk aan de beschikbaarheid van zonne-energie), constant en wordt daarom ook wel de constant current fase genoemd. [verdiepingsstof]

CC

De afkorting CC staat voor constant current. [verdiepingsstof]

CCL

CCL is een afkorting die Victron gebruikt voor de "Charge Current Limit¨, daarmee kan een BMS die communiceert met een inverter/lader aangeven hoe hoog de maximale laadstroom mag zijn richting de accu('s).

Constant Current

Tijdens de eerste fase van het laadproces van een accu, de bulk fase, zal de acculader streven naar een constant laadstroom, hoe groot die is kan doorgaans ingesteld worden. Tijdens deze bulk- of CC-fase zal de accu steeds verder geladen worden waardoor de spanning op de accupolen steeds verder stijgt. De lader, die in deze fase de laadstroom constant moet houden, zal daarom de laadspanning steeds verder moeten verhogen om die laadstroom mogelijk te maken.

Zodra een bepaalde ingestelde laadspanning is bereikt, de zogenaamde absorption spanning, stopt deze bulkfase en gaat de lader over van constant current naar constant voltage en die fase wordt de absorption fase genoemd. [verdiepingsstof]

CV

De afkorting CV staat voor constant voltage. Tijdens het laden van een accu zal de tweede fase gekenmerkt worden door dat de laadspanning constant gehouden wordt. Dat wordt de constant voltage fase of absorption fase genoemd. De fase voor deze fase is de bulk fase en na de absorption fase volgt de float fase. [verdiepingsstof]

Charge voltage

De term charge voltage staat voor de "laadspanning" de spanning die acculader of inverter/charger of MPPT maximaal zal gebruiken tijdens het laden.

Alternatieve termen die exact hetzelfde betekenen zijn: absorption voltage, bulk voltage, boost voltage.

CT-klem

Een CT-klem, afkorting van Current Transformer klem, ook wel CT-clamp of CT-klem genoemd, is een (deel van een) meetinstrument die de stroom meet door een draad zonder de draad te onderbreken. [verdiepingsstof] en [verdiepingsstof]

CVL

CVL is een afkorting die Victron gebruikt voor de "Charge Voltage Limit", daarmee kan een BMS die communiceert met een inverter/lader aangeven wat de maximale laadspanning mag zijn.

Het BMS kan tijdens het laden deze CVL wijzigen, bijvoorbeeld als de absorptionfase overgaat naar de floatfase (omdat de floatspanning lager is dan de absorptionspanning).

Current limiter

Een current limiter is letterlijk een stroombegrenzer. Zo kan je een current limiter aantreffen in een BMS. In de configuratie van het BMS stel je een bepaalde maximale laadstroom in en als deze overschreden wordt dan grijpt het BMS in en schakelt de stroom af door het circuit te onderbreken óf via een apart circuit (te herkennen aan meestal een kleine ringkerntransformator) de stroom te beperken tot bijvoorbeeld 10 Ampère.

Deze current limiter wordt bijvoorbeeld gebruikt als een extra accu aangesloten wordt op een bestaande accu (of accu's) en de nieuwe accu een hogere of lagere spanning heeft dan de andere accu waardoor een vereffeningsstroom zal vloeien die mogelijk honderden Ampères kan bedragen. Zodra dit zich voordoet zal het BMS de stroom beperken tot bijvoorbeeld de eerder genoemde tien Ampère waardoor wel sprake is van vereffening / balancering van de accu's maar dan met een beperkte stroom.

De achterliggende reden is om ongewenst grote stromen door kabels maar ook in- en uit een accu te voorkomen.

Cyclus / cycli

Met de term cyclus wordt gerefereerd aan de cyclus: geheel laden van een accu en geheel ontladen van een accu. Een accu heeft een bepaalde levensduur en die kan uitgedrukt worden in het aantal cycli. Het aantal keer dat de accu geladen en ontladen wordt.

Wanneer een accu maar half ontladen en daarna weer geladen wordt, telt dit als een halve cyclus. [verdiepingsstof]

DCL

De afkorting DCL wordt door Victron gebruik voor de "Discharge Current Limit". Een BMS kan een Victron inverter/charger opdracht geven de ontlaadstroom te beperken tot een bepaalde waarde.

DC

DC is een Engelstalige afkorting die staat voor Direct Current, in het Nederlands noemen we dit of gelijkstroom. Hoewel het taaltechnisch hier duidelijk om "stroom" gaat wordt die in het Engels, maar ook in het Nederlandstalig taalgebied gebruikt voor "gelijkspanning", als voorbeeld een zekering kan voorzien zijn van de tekst "max 50V DC" waarmee men bedoeld dat deze zekering gebruikt kan worden tot een gelijkspanning van 50 Volt.

diepte ontlading

De meeste accu's zullen defect raken of niet meer goed kunnen presteren als deze "te ver ontladen wordt". Die grens ligt bij een bepaalde accuspanning. Als een accu gebruikt, dus ontladen wordt, moet een stuk elektronica, we noemen dat het BMS, het battery management system, de accuspanning bewaken. Als deze té laag wordt en kans op een diepte ontlading bestaat zal het BMS de accu abrupt uitschakelen (het ontlaadcircuit onderbreken). De accu kan daarna nog wel geladen worden, maar niet meer ontladen. Pas als de accu weer tot een bepaald nivo is geladen, dat vaak de cell "undervolt protection recovery voltage" wordt genoemd, zal het ontlaadcircuit weer ingeschakeld worden. Bij LFP accucellen ligt die in de buurt van 2,5 Volt.

DoD

De afkorting DoD staat voor Depth of Discharge, de procentuele waarde die aangeeft tot hoever een accu ontladen wordt. [verdiepingsstof]

EOS

EOS is een afkorting die staat voor Energie Opslag Systeem. In het Engels wordt vaak de afkorting ESS gebruikt. Een thuisbatterij is een vorm van een EOS. [verdiepingsstof]

ESS

De afkorting ESS staat voor Energy Storage System, soms ook BESS Battery Energy Storage System genoemd. De Nederlandse equivalent van een ESS is EOS.

Float

De term float wordt gebruikt om een bepaalde fase in het laadproces aan te geven. De float fase.

Eilandbedrijf

Eilandbedrijf is een term die verwijst naar een situatie waarbij onafhankelijk van het elektriciteitsnet, elektrische energie opgewekt wordt. Dit kan zijn om de periode van een stroomstoring te overbruggen met een noodstroomvoorziening, of dat men bewust kiest om losgekoppeld van het net te leven, zie off-grid.

De tegenhanger van eilandbedrijf is netbedrijf. Tijdens het overschakelen van netbedrijf naar eilandbedrijf of omgekeerd zal de bron van elektrische energie omgezet moeten worden. Dat gebeurd met een transferswitch (handmatig met een omschakelaar) of automatisch met een ATS, een automatic transfer switcht.

Float fase

De float fase is de derde en laatste fase in het laadproces van een accu. Die begint met de bulk fase, gevolgd door de absorption fase en dan de float fase.

Feitelijk houdt het laden van de accu op na de absorption fase, dus bij de start van de float fase. Nadat de absorption fase is voltooid is de accu geheel geladen en moet het laden gestopt worden om overladen te voorkomen.

Dit laadproces wordt gestopt door simpelweg de laadspanning die de acculader afgeeft te verlagen naar een, instelbare, float spanning. Die spanning is zodanig laag gekozen dat accu pas weer geladen zal worden als de accu deels ontladen is en de accuspanning daalt onder deze float spanning. Op dat moment ontstaat er een spanningsverschil tussen lader en accu met als gevolg dat een laadstroom zal vloeien naar de accu.

Deze floatspanning is zodanig gekozen dat, mocht de accu enigszins ontladen zijn, en mocht nog zonne-energie beschikbaar zijn, de accu een dusdanige laadstroom krijgt waardoor deze op dit laadnivo blijft.

Men kiest voor deze lagere float spanning om te zorgen dat de accu niet constant voor 100% geladen blijft gedurende de dag mocht er zonne-energie beschikbaar zijn. Want het is onverstandig een accu^[2] constant op 100% SoC te laten.

Gassen

De term "gassen" slaat op de situatie dat een accu zwaar overladen is, dat had in principe voorkomen kunnen worden door gebruik van een BMS, en om het maar populair te schrijven, staat de accu van binnen te "koken" en komen er bepaalde gassen vrij. De accu heeft hiervoor een overdrukventiel en die voorkomt dat door een te grote druk de accu uit elkaar ploft vanwege de opgebouwde druk.

Op het moment dat het overdrukventiel de gassen uit de accu laat ontsnappen wordt dit het "gassen" van de accu genoemd. Dat zijn doorgaans zeer gevaarlijke en ontplofbare gassen zoals H2 (waterstofgas). Tijd om snel weg te lopen. [verdiepingsstof]

Inverter

Een inverter is het omgekeerde van een omvormer. Het is gebruikelijk om een apparaat die van een wisselspanning een gelijkspanning maakt (van AC naar DC) dit een omvormer te noemen.

Een inverter doet exact het omgekeerde, die maakt van een gelijkspanning een wisselspanning (van DC naar AC). Een inverter kan van de gelijkspanning van een accu, die bijvoorbeeld 12, 24 of 48 Volt gelijkspanning is, een wisselspanning maken van 230 Volt.

Inverters zijn in twee uitvoeringen verkrijgbaar. Een "grid tie inverter", een inverter die verbonden zal worden met het "grid", het elektriciteitsnet, en een inverter die in "island mode" of "eilandbedrijf" kan werken. In eilandbedrijf zal de inverter van een accuspanning 230 Volt maken en kan je direct op de inverter elektrische apparaten aansluiten. Zo'n eilandinverter kan en mag niet aangesloten worden op het net. Zou je dit toch doen dan zal dit vrijwel zeker leiden tot een defect van de inverter.

Zonnepaneelomvormers, zo worden ze genoemd, zouden feitelijk zonnepaneelinverters genoemd moeten worden. Ze maken immers van de gelijkspanning van de zonnepanelen een 230 Volt wisselspanning (en zijn gekoppeld aan het net).

NMC

NMC is een type lithium ion accu maar dan met Nikkel Magnesium en Cobalt (vandaar NMC). Dit is een zeer populaire accutechnologie en die op het moment van schrijven in enorm veel draagbare/mobiele apparaten wordt gebruikt. Het nadeel van dit type accu is dat ze, als het laadcircuit defect raakt, mogelijk een thermal runaway kunnen krijgen, daardoor oververhit raken met mogelijk brand tot gevolg. Dit in tegenstelling tot LFP die wel een thermal runaway heeft maar uit zichzelf niet zal branden, maar wel giftige en brandbare gassen uit zal scheiden.

LFP

LFP is de afkorting voor Lithium Ferro Phosphate, in het Nederlands Lithium Ijzer Fosfaat, ook wel geschreven als LiFePO4. De term LFP verwijst naar een accuchemie. LFP accu's zijn erg populair bij gebruik van een EOS Of ESS. Zie LFP in het glossarium.

Load

Met de term "load" of "loads" bedoelen we elektrische apparaten die vanuit het net of vanuit het EOS van energie voorzien worden.

MPPT

De afkorting MPPT staat voor Maximum Power Point Tracker. Op zich is dit een bepaalde techniek om bij een zonnepaneelomvormer of zonnepaneellaadregelaar het maximale vermogen uit een zonnepaneel te halen. Een MPPT zit dus "in" een zonnepaneelomvormer of zonnepaneelregelaar (met MPPT). Ter informatie, een PWM zonnepaneellaadregelaar heeft niet zo'n MPPT (maar PWM techniek) en zal daarom minder vermogen uit een zonnepaneel kunnen halen.

Bij zelfbouw van een thuisbatterij/EOS wordt de term MPPT niet gebruikt om daarmee deze techniek mee aan te duiden, maar een "apparaat" en wel een zonnepaneelregelaar die voorzien is van deze MPPT techniek.

Een MPPT bevindt zich tussen een zonnepaneel of zonnepanelen aan de ene kant, en de accu of accu's aan de andere kant. Met een MPPT, of meerdere MPPT's parallel geschakeld aan de accu, kan een of meerdere accu's geladen worden op basis van zonne-energie.

Netbedrijf

Met de term "netbedrijf" wordt bedoeld dat je elektrische huisinstallatie (die op 230 Volt werkt) verbonden is met het net. Als het net wegvalt door spanningsuitval (stroomstoring) kan, als je EOS daarin voorziet, overgeschakeld worden van netbedrijf naar eilandbedrijf (wat vaak noodstroom wordt genoemd).

NOM

De afkorting NOM staat voor Nul Op de Meter. [verdiepingsstof]

Off-grid

De Engelse term "off-grid" geeft aan dat men geen koppeling (meer) heeft met het elektriciteitsnet. Wellicht omdat dit op die plek niet beschikbaar is, denk aan een tuinhuisje op een moestuincomplex, of dat men bewust heeft gekozen om geen gebruik te maken van het elektriciteitsnet.

In dat geval zal men zelf elektriciteit moeten opwekken. In 99% van de gevallen zal men gebruik maken van zonnepanelen waarbij de energie opgeslagen wordt in een accu of accu's. Mocht langdurig onvoldoende zonne-instraling zijn, dan gebruikt men vaak een aggregaat als tijdelijke energiebron. [verdiepingsstof]

P1 poort/meter

De term P1-poort verwijst naar de P1-poort van een slimme meter. Iedere slimme meter (kWh-meter) beschikt over een P1 aansluiting. Dat is een klein stekkertje waarop de meetgegevens van de slimme meter beschikbaar worden gesteld, specifiek voor de eigenaar. Iedere seconde (of bij oudere meters iedre tien seconden, wordt een "telegram" (een bepaalde hoeveelheid gegevens) verstuurd waarin onder meer de spanning, stroomsterkte, stroomrichting (verbruik/teruglevering), frequentie, tellerstanden hoog/laag tarief maar ook de EAN code (de identificatie van de slimme meter) zich bevinden.

De data uit die P1 poort, die we vaak P1 data noemen, wordt (in een lagere frequentie, bijvoorbeeld ieder kwartier) naar de netbeheerder gestuurd.

Deze P1 data wordt vaak gebruikt door een thuisbatterij om te achterhalen of elektriciteit verbruikt of teruggeleverd wordt en dat dan weer gebruikt om dit te compenseren en zo "nul op de meter" te bereiken.

Parallelgeschakelde thuisbatterij

Wanneer een thuisbatterij één 230 Volt aansluiting heeft, die dus gebruikt wordt voor de energieoverdracht voor het laden én ontladen van de accu, wordt dit een parallelgeschakelde thuisbatterij of parallel aan het net gekoppelde thuisbatterij genoemd.

De parallel geschakelde thuisbatterij zal de energie die hij levert aanpassen op basis van een meting van de afname of teruglevering aan het net. Mocht energie betrokken worden uit het net, dan zal de thuisbatterij zoveel vermogen gaan leveren dat de afname gereduceerd wordt tot 0 Watt. Deze thuisbatterij probeert dus constant, op basis van de vermogensmeting naar het net, om de energieopname te compenseren. Dat compenseren werkt altijd met enige vertraging, als bijvoorbeeld een oven ingeschakeld wordt zal eerst 2500 Watt uit het net getrokken worden, die afname wordt doorgegeven aan de thuisbatterij die, binnen enkele seconden dit verbruik zal compenseren door 2500 Watt te gaan leveren waardoor uiteindelijk geen energie wordt afgenomen van het net. Zodra de oven zich uitschakelt zal de thuisbatterij (onbedoeld) 2500 Watt terugleveren aan het net. Zodra deze ongewenste teruglevering opgemerkt wordt door de vermogensmeter aan het net en dit verwerkt is door de thuisbatterij, zal het vermogen van de thuisbatterij met 2500 Watt gereduceerd worden. dit pas een paar seconde later Deze techniek wordt NOM, Nul Op de Meter.

PE

PE is de afkorting van Protective Earth, wat we in het Nederlands (veiligheids)"aarde" zouden noemen.

Pre-chargen

Wanneer je een accu aansluit op een inverter, dan zal je de inverter eerst moeten "pre-chargen". Hierbij worden de condensatoren die zich in de inverter bevinden opgeladen. Zou je dit niet doen en de accu direct aansluiten op de inverter dan zullen de vonken om je oren springen en bestaat de kans dat gesmolten metaaldeeltjes in je ogen komen. [verdiepingsstof]

RTE

De afkorting RTE staat voor Round Trip Efficiency. Zie Round Trip Efficiency.

Round Trip Efficiency

De term round trip efficiency wordt bij energie opslagsystemen (thuisbatterijen) gebruikt om de efficiency duidelijk te maken in de vorm van een percentage. Een gebruikelijke waarde van de round trip efficiency van een thuisbatterij is 80%. Als de accu van een thuisbatterij geheel geladen wordt en daar is 1 kWh voor nodig en tijdens het ontladen komt 0,8 kWu beschikbaar als elektriciteit, dan is dat dus een RTE van 80%. Dat houdt in dat tijdens het laden en ontladen 20% energie "verloren" gaat, en wel in warmte. Een thuisbatterij produceert namelijk behoorlijk wat warmte.

Seriegeschakelde thuisbatterij

Wanneer een thuisbatterij twee 230 Volt aansluiting heeft, waarbij één aansluiting verbonden is met het net en de ander gebruikt wordt voor voeden van apparaten die energie krijgen vanuit de accu, wordt dit een seriegeschakelde thuisbatterij genoemd.

De elektriciteit die benodigd is voor de elektrische apparaten, de loads, stroomt dus te allen tijde door de thuisbatterij. Overdag, als voldoende PV energie is, zal de energie vanuit de zonnepaneelinverter, door de thuisbatterij naar de loads stromen. Mocht meer PV vermogen beschikbaar zijn dan de loads nodig hebben, zal deze surplus gebruikt worden voor het opladen van de accu (als die nog niet een SOC heeft van 100%). Mocht dan nog vermogen over zijn dan wordt deze teruggeleverd aan het net. Zolang de accu voldoende energie heeft, zullen die apparaten hun energie krijgen uit de accu. Als de accu leeg is, of deze onvoldoende vermogen kan leveren (zie powerassist) zal de energie (aanvullend) uit het net komen. Op dat moment stroomt dus elektriciteit vanuit het net, via de thuisbatterij, naar de loads.

Niet alle apparaten in de woning hoeven vanuit de thuisbatterij van energie te hoeven voorzien. Zo kan een keuze gemaakt worden om bepaalde elektriciteitsgroepen niet via de thuisbatterij te laten lopen. Eén overweging daarvoor kan zijn dat het vermogen van de gekozen inverter niet voldoende is om alles in de woning te voeden. Dat is meestal een financiële keuze.

Mocht de netspanning uitvallen dan zal de inverter in noodstroom kunnen voorzien, dus een UPS functie vervullen. Dat geldt dan alleen voor de "kritische groepen" dat zijn die elektriciteitsgroepen die aangesloten zijn op de "uitgang" van de inverter.

SCC

De afkorting SCC staat voor Solar Charge Controler, zie MPPT.

Shunt

Een shunt is een apparaatje dat in de basis de stroom die naar of vanuit de accu stroom nauwkeurig kan meten en dit doorgaans kan tonen naar de eigenaar van de accu.

De shunt wordt opgenomen in één van de accukabelleidingen. Vaak is dit de minkabel, maar technisch zou dit evengoed in de plusleiding kunnen zijn, de stroom is in beide kabels (plus en min) gelijk. De shunt bevindt zich tussen de accu en de acculader. Technisch gesproken is hij "in serie" geschakeld met de accu.

De shunt is feitelijk een weerstand en omdat de stroom naar of vanuit de accu door de shunt stroomt, dus door die weerstand, zal over die weerstand een spanning ontstaan die recht evenredig is met de stroom. De spanning is te berekenen op basis van een van de formules van de wet van Ohm. In dit geval de formule U=IxR (spanning = stroom x weerstand).

Door de spanning over die weerstand te meten, wordt indirect de stroom door de weerstand gemeten. Dit doet men omdat de stroom "direct te meten" niet mogelijk is, maar wel de spanning.

Vanwege die weerstand in de shunt, zal de spanning die "overblijft" vanuit de lader op de accu lager zijn. Het verschil tussen de laadspanning bij de acculader en de spanning op de accupolen ontstaat (mede) door deze shunt weerstand. Door die lagere spanning zal de laadstroom ook lager zijn, dus de accu trager geladen worden.

Daarom streeft men er naar om de weerstand van de shunt zo laag mogelijk te houden. Een gebruikelijke waarde van de spanningsval over de shunt is 50 mV (vijftig millivolt).

Veel shunts hebben veel meer functies dan alleen de stroom te meten. Zo meet de Victron Smart Shunt niet alleen de stroom maar ook de spanning, het vermogen in Watt, de verbruikte energie in Ah, de resterende tijd voordat verwacht wordt dat de accu leeg is, de SoC (ladingsgraad) de geladen energie (in kWu), de ontladen energie (in kWu) en nog vele andere zaken.

Deze shunt wordt vaak gebruikt als "singel point of truth" wat betreft de SoC omdat vele andere SoC metingen, zoals die uitgevoerd worden door bijvoorbeeld een BMS vaak zeer onnauwkeurig zijn. Daarnaast, als je meerdere accu's hebt zou je zelf de totale SoC moeten uitrekenen op basis van de diverse SoC waarden van de accu's. Doordat op één punt wordt gemeten, tussen alle accu's en de inverter/charge door een shunt, kan voor al die accu's een gemeenschappelijke SoC bepaald worden.

SoC

De afkorting SoC staat voor State of Charge, de ladingsgraad van een accu. Deze ladingsgraad wordt uitgedrukt in een percentage. 0% is leeg, 100% is vol. Let op: bij 0% is de accuspanning niet 0 Volt, maar wordt de accu als leeg beschouwd. Dit is om een diepte ontlading te voorkomen die de accu permanent zou kunnen beschadigen.

SoC drift

Met SoC drift, of SoC verloop, wordt het verlopen van de SoC waarde ten opzichte van de werkelijke waarde. Een apparaat toont bijvoorbeeld dat de SoC 78% is, maar die blijkt door SoC drift niet juist te zijn en is in werkelijkheid bijvoorbeeld 69% of 81%. [verdiepingsstof]

SoH

De afkorting SoH staat voor State of Health en geeft de "gezondheid" van de accu weer in een percentage (0-100%). Sommige apparaten die voorzien zijn van een accu, of een BMS geven soms de SoH weer, maar je moet niet te veel waarde hieraan hechten. Het is vaak niet meer dan een berekening op basis van de tijd en/of het aantal cycli.

Staartstroom

Zie tailcurrent.

Tailcurrent

De tailcurrent is de (afnemende) laadstroom in de absorption fase van het laden. Omdat in die fase de laadspanning constant gehouden wordt, en de accuspanning door het laden steeds verder stijgt, dus het verschil tussen de laadspanning en de accuspanning kleiner wordt, zal als gevolg daarvan de laadstroom steeds verder afnemen. Dát is wat de tailcurrent wordt genoemd. Ook wel staartstroom genoemd.

Transfer switch

Zie omschakelaar en Automatic Transfer Switch.

Omschakelaar

Een omschakelaar is de Nederlandse term voor de Engelse term "transfer switch". Een omschakelaar wordt gebruikt om over te schakelen / om te schakelen van netbedrijf naar eilandbedrijf of andersom.

Dit omschakelen kan plaatsvinden voor één specifieke elektriciteitsgroep of voor meerdere groepen tegelijkertijd. De omschakelaar kan uitgevoerd zijn om één fase om te schakelen of drie fases tegelijkertijd.

Vlamboog

Wanneer een stroomvoerend elektrisch circuit onderbroken wordt, bestaat er kans op een vlamboog. Tussen de twee punten van de onderbreking kan, door ionisatie van de lucht, toch een stroom blijven vloeien wat gepaard gaat met een soort continue vonk. Die niet alleen veel licht afgeeft maar ook enorme hitte.

Bij elektrisch lassen wordt juist van deze vlamboog gebruik gemaakt om de te lassen twee voorwerpen en de lasstaaf te verhitten.

Of een vlamboog ontstaat is afhankelijk van de spanning tussen de twee onderbroken punten of de stroom die vlak voor de onderbreking vloeide.

Vooral bij zekeringen die de bedrading van LFP accu's moeten beschermen speelt dit een rol. De kortsluitstromen van een LFP accu zijn enorm groot, denk aan >10 kA. Als een normale zekering wordt gebruikt zal de kans groot zijn dat bij kortsluiting in de zekering een vlamboog ontstaat. Dat kan op zijn beurt zorgen voor brand.

Daarom worden voor de bescherming van draden van LFP accu's speciale zekeringen gebruikt die deze enorme stromen kunnen onderbreken. Dit wordt bereikt doordat de zekering gevuld is met een fijn zand en zo de afstand tussen de twee aansluitingen vergroot wordt.

Bij DC automaat of een DC schakelaar waarbij het circuit onderbroken wordt terwijl groter stromen vloeien zal ook, zij het kort, een vlamboog ontstaan waardoor het schakelcontactoppervlak beschadigd raakt. Dit heeft tot gevolg dat de overgangsweerstand groter wordt. Dus ook de warmteproductie. Daarom is het onverstandig om onder belasting DC circuits te onderbreken. [verdiepingsstof]

Werkschakelaar

Een werkschakelaar is een schakelaar waarmee een apparaat dat "vast" aangesloten is op een elektriciteitsleiding in- of uitgeschakeld kan worden. Dit zie je bijvoorbeeld bij een zonnepaneelomvormer, EOS of bij een buitenunit van een warmtepomp of airco.

De werkschakelaar wordt gebruikt om tijdens onderhoud van het apparaat op een veilige manier het apparaat spanningsloos te maken. Een werkschakelaar wordt ook door de brandweer bedient als ze een brand moeten bestrijden en met de werkschakelaar bepaalde apparaten kan uitschakelen. De werkschakelaar moet zo gemonteerd worden dat deze bereikbaar is "zonder langs het apparaat te lopen".

Verder lezen

Dit artikel maakt deel uit van een artikelenreeks waarbij we de vele aspecten van zelfbouw van een thuisbatterij bespreken.