Wat zijn de nadelen van een app en de cloud?

Natuurlijk, de cloud en de app om daarmee een apparaat te bedienen heeft ons veel gemak gebracht, maar zoals vaak wordt je in eerste instantie verleid door de voordelen, maar ga je achteraf pas de nadelen zien. Aleen niet iedereen heeft het punt bereikt dat men die nadelen ziet. Sterker nog, als men de nadelen van te voren had geweten, had menigeen een andere fabrikant / model gekocht.

In dit artikel nemen we je mee met de vervelende en soms super negatieve aspecten van de cloud en de app. We sluiten af met de paragraaf "hoe dan wel? Soevereiniteit" waarin we aangeven waar een apparaat dan wel aan zou moeten voldoen wil je niet in de problemen raken.

Gebeurt dit echt?

De voorbeelden die we hieronder beschrijven hebben we ettelijke keren zelf meegemaakt, of dit gelezen in forums. We verzinnen dit dus niet uit ons duim. In de volgende paragrafen beschrijven we verschillende scenario's die je kunnen overkomen met een apparaat "met app" en/of "cloud gekoppeld".

Apparaat stopt totaal, voor altijd

Laten we maar met het ergste beginnen. Stel je hebt (we noemen maar een paar producten) een videodeurbel, beveiligingscamera, thuisbatterij, robotstofzuiger, gameconsole, ebike, EVSE, warmtepomp of EV gekocht, en op een dag doet hij het niet meer. Echt helemaal niets.

De reden, de fabrikant is failliet gegaan en de cloud (servers) waar jouw apparaat en/of de app van afhankelijk was, die zijn uitgeschakeld. Het gevolg, je zit met een ding waar je niets meer mee kan, weggooien is het enige wat er overblijft.

Bij een videodeurbel baal je daar enorm van, want je wordt verplicht een nieuwe te kopen. Maar als dit een dure robotmaaier, ebike of EVSE (laadpunt) is, dan ben je enorm gefrustreerd.

Overigens, de fabrikant hoeft niet failliet te gaan om het bovenstaande mee te maken. Met regelmaat lezen we dat de fabrikant "na X jaar" stopt met ondersteuning want "geen kernactiviteit meer" of "te oud" terwijl je het apparaat bijvoorbeeld pas zes jaar hebt.

We krijgen de indruk dat fabrikanten niet goed nagedacht hebben in de tijd dat de "cloud" in opkomst was, wat de consequenties waren. De ontwerper koppelde het apparaat aan de cloud, maar achteraf blijkt die cloud, wat niet veel meer is dan aan het internet gekoppelde servers, veel elektriciteit te vragen, beheerders nodig zijn, hardware vervangen moet worden, software bijgewekt moet worden vanwege beveiligingsgaten en/of nieuwe besturingsysteemversies. Op het moment van schrijven stijgen de prijzen van geheugen de pan uit, prijsstijgingen van 200-300% zijn normaal, en als de servers voor de cloud vervangen moeten worden, dan blijkt het ineens véél duurder dan ooit begroot en trekt de fabrikant de stekker uit het cloud concept. En jij blijft met een niet meer functionerend apparaat achter.

Vermindering van functionaliteit

Wat we ook regelmatig zien is dat door onverwacht stijgende kosten voor de cloud, de fabrikant beslist een bepaalde functionaliteit vanaf een bepaald moment te stoppen. Het apparaat doet het wel, basisfuncties zullen wel blijven werken, maar een bestaande mooie functie of functies, laat men vervallen.

Gratis wordt ineens betaald

De verminderde functionaliteit zoals hiervoor beschreven wordt soms door een fabrikant "omgebogen" naar een functionaliteit die eerst gratis was maar vanaf een bepaalde datum geld kost. Niet eenmalig, nee, je zit er zo lang als het apparaat werkt aan vast middels een abonnement. En als je het abonnement ter zijner tijd wil stoppen wordt dat soms express heel complex en omslachgtig gemaakt waarbij men hoopt dat je maar niet het abonnement stop zet.

Apparaat stopt, onduidelijk hoe lang de storing duurt

Werkt jouw apparaat "in de cloud" en het internet ligt er uit, dan werkt het apparaat ineens niet meer. Dat is dan soms nog op te lossen door van je mobiel een wifi hotspot te maken. Maar denk eens aan een veel ergere situatie, dat de overheid het internet dichtgooit, we geven toe, die kans is in Europa uiterst gering, maar je weet maar nooit. Of nog erger, een oorlog breekt uit en alle communicatie middelen worden uitgeschakeld door de vijand.

Als voorbeeld hebben we een aantal keren gelezen in een forum "mijn EVSE (laadpunt) wil niet laden, de cloud ligt er uit" en als je de volgende dag met je EV weer wil rijden kan dat een probleem zijn. In plaats van "EVSE" kan dit ieder andere cloud gekoppeld apparaat overkomen. Bij een robotstofzuiger is dit nog geen ramp, maar stel je moet ineens snel naar het ziekenhuis en je EV is niet geladen omdat de cloud er uit ligt, of wellicht voor maanden of jaren...

Verplichte aankoop nieuwe telefoon

Gebruikt een apparaat een app, dan heeft de ontwikkelaar deze app geschreven voor een bepaald besturingssysteem zoals Android of IOS, en voor een bepaalde versie van dat besturingssysteem.

Voor ieder besturingssysteem en ieder versie van dat besturingssysteem moet de programmeur aparte versies maken/onderhouden. Soms besluit de fabrikant om een bepaalde versie van een bepaald besturingssysteem niet meer te ondersteunen. Dan zijn er twee mogelijkheden: de app blijft wel werken, maar krijgt geen beveiligingsupdates, of de app vertoont bij het starten "deze app heeft minimaal besturingssysteem versie X nodig om te functioneren" en vervolgens kan je de app niet meer gebruiken.

Sommige smartphones, tablets of computers zijn als ze ouder worden niet meer in staat een nieuwere versie van het besturingssysteem te installeren. Hierdoor ben je verplicht een nieuwe telefoon te kopen waardoor de bewuste app wél kan draaien.

Je gegevens liggen bij de fabrikant

Weinig mensen lezen de algemene voorwaarden of privacy verklaring bij de ingebruikname van een apparaat of app. De kans is erg groot dat daar in staat dat de fabrikant allerlei gegvevens over jou en het gebruik van het apparaat mag opslaan en gebruiken. Nog erger: dat hij die gegevens mag beschikbaar stellen aan derden "voor een verbeterde beleving van je apparaat". Ja hoor, beschikbaar stellen, je bedoelt: dan verkopen we je gegevens en kunnen we nog meer geld verdienen aan je.

E-afval

Het gevolg van bovenstaande is dat veel elektrische apparaten veel eerder dan noodzakelijk weggegooid worden. Niet duurzaam dus, en het veroorzaakt onnodig veel e-afval. Triest.

Webinterface, wat is dat?

Steeds meer apparaten hebben een zogenaamde webinterface, de meest bekende is de internetrouter. Een webinterface is een duur woord voor de mogelijkheid dat je het apparaat bedient met je telefoon, tablet of computer, maar in dit geval start je geen app, maar een webbrowser (net als je gaat internetten) en maak je contact met het apparaat via de webbrowser.

Zo'n apparaat is namelijk voorzien van een klein webservertje die je via een webbrowser kan benaderen. Het gebruik van een webbrowser voelt verder het zelfde aan als een app, je hoeft echter niets te installeren en een webbrowser is op ieder apparaat beschikbaar, hoe oud hij ook is.

Op je telefoon of tablet kan je in je webbrowser onder opties kiezen voor "toevoegen aan startscherm" (of hoe dit ook genoemd wordt in de webbrowser die je gebruikt). Op dat moment verschijnt een icoontje op je startscherm, het lijkt alsof het een app is. Als je er op klikt wordt een webbrowser geopend en werkt alles verder als een app, maar nogmaals, zonder dat je een app nogig hebt.

Het grote voordeel is dat dit, in principe, eeuwig zal blijven werken. Iedere computer, telefoon of tablet heeft een webbrowser, dus kan je via de webbroser het apparaat bedienen.

Hoe dan wel? Soevereiniteit

Als wij een nieuw apparaat kopen dan stellen we ons de volgende vragen:

• Vereist het apparaat, via een app of internet, een registratie? Ja: dan kopen we hem niet.
• Vereist het apparaat een internet verbinding tijdens de de installatie? Ja: dan kopen we hem niet.
• Wordt een app verplicht te gebruiken om het apparaat te gebruiken (ook al is een internetverbinding niet nodig): Ja: dan kopen we hem niet.
• werkt het apparaat ook zonder een app? En behoudt deze dan alle functionaliteiten? Nee: dan kopen we hem niet.
• Heeft het apparaat een webinterface? Nee: dan kopen hem niet.

Dus, onze voorkeur gaat uit naar een apparaat dat:

• Geïnstalleed kan worden zonder internetverbinding.
• Gebruikt kan worden zonder internetverbinding.
• Te bedienen / in te stellen is met knoppen op het apparaat óf anders minimaal een webinterface heeft.
• Dat het apparaat ook een app heeft, dat maakt op zich niet uit, we kunnen altijd terugvallen op de knoppen of webinterface.
• Het apparaat voorzien kan worden van nieuwe firmware, maar dan altijd dat het initiatief bij de gebruiker ligt; de fabrikant kan een update niet doordrukken*.
• Het altijd mogelijk is om na een firmwareupdate terug te gaan naar de vorige versie.

* Soms stuurt de fabrikant een update naar je apparaat en vanaf dat moment werkt een bepaalde functionaliteit niet meer en moet je er voor betalen. Of wordt een bepaalde versie van een besturingssysteem niet meer ondersteund en werkt je app niet meer. Als jij voor iedere update toestemming moet geven, dan had je deze problemen kunnen voorkomen.